15 juli 2014

Gezocht: Investeerders in het grijze gebied

Ondernemingsbeurs.nl – Het financieringslandschap van overnames bevindt zich in een transitiefase. Het aantal banken dat overnamefinanciering verstrekt is beperkt. Daarnaast wordt de verstrekte financiering met het oog op risico en rendement behoudender ingestoken. Aan de andere kant van het spectrum is er een groei in professionele participatiemaatschappijen, die tegen een hoog rendement bereid zijn risico’s te nemen. We zien volop ruimte ontstaan voor investeerders in het grijze middengebied.

Onlangs maakte minister Dijsselbloem bekend dat de economische crisis echt voorbij is. Ook horen we recent positieve geluiden uit bankenland. Volgens ABN AMRO staan alle macro-economische signalen voor de industrie op groen en hebben exporterende bedrijven de wind mee. Volgens Rabobank zijn de prognoses in bijna alle sectoren beter dan voorheen. Paul Dirken, directeur bedrijven van Rabobank Nederland: “Eind vorig jaar waren we voorzichtig optimistisch over 2014. De verwachting is nu gerechtvaardigd dat het economisch herstel doorzet.”

Een logische gedachte is dat de bereidheid van banken om overnames te financieren door dit positivisme weer toe zal nemen. Dit blijft vooralsnog beperkt. Zeker, overnames worden nog steeds door banken gefinancierd, maar tegenwoordig worden dergelijke dossiers door de banken onder een vergrootglas gelegd.

Opkomst alternatieve financiering

Gebruikelijk is dat een overnamefinanciering bestaat uit meerdere elementen: (1) het kapitaal van de koper, (2) een bankfinanciering en (3) een achtergestelde lening van verkoper. Tegenwoordig komt daar regelmatig (4) een externe investeerder bij. Dit is steeds vaker het geval bij Management Buy- In (MBI) transacties, waar een koper zelfstandig niet over het kapitaal beschikt om vanuit de eerste drie elementen de overnameprijs te voldoen. In een dergelijk geval wordt een beroep gedaan op een externe kapitaalverschaffer.

De externe investeerder bij overnamefinanciering

Sinds geruime tijd bestaan er participatiemaatschappijen die gezamenlijk met een MBI’er een transactie vorm geven. Voor de meeste MBI’ers is dit een minder aantrekkelijk alternatief vanwege het hoge rendement (>25%) dat de participatiemaatschappij verlangt. Gevolg van deze rendementseis is dat de MBI’er genoegen moet nemen met een minderheid van de aandelen. De ondernemer in spé was juist op zoek naar een bedrijf waar hij/zij een meerderheid kan verwerven.

Voor de MBI’er ontstaat behoefte om een investeerder te vinden in “het grijze gebied”. Dat wil zeggen: investeerders die genoegen nemen met een jaarlijks rendement tussen de 5% en 25%, afhankelijk van het risicoprofiel van de investering. Daar komt bij dat deze investeerders rechtstreeks betrokken zijn bij hun participatie, eventueel aangevuld met een Raad van Commissarisfunctie. Idealiter wordt er niet alleen geld ingebracht maar ook kennis en ervaring die de onderneming verder helpt.

De overnamepraktijk

Marktlink Fusies & Overnames begeleidt circa 50 overnametransacties per jaar, waarvan circa 50% aankooptrajecten. De situatie dat een externe investeerder bij een overname betrokken wordt, komt bij ons dan ook regelmatig voor. Deze investeerders worden meestal bij een overname betrokken zodra de deal op hoofdlijnen gereed is. Dit betekent dat potentiële investeerders een compleet informatiepakket kunnen ontvangen en op basis daarvan kunnen beoordelen of een participatie voor hen interessant is.

Rendement

Vanuit het perspectief van risico en rendement zijn er verschillende opties om een vermogen te beleggen, de aantrekkelijkheid hiervan laat vandaag de dag echter te wensen over. Het rendement op een spaarrekening is onder de 2%. Beleggen op de beurs is een optie, maar vereist een voortdurende focus op economische ontwikkelingen. Vastgoed? Met de huidige leegstand is dat ook niet voor iedereen weggelegd. In het mkb zien we voldoende bedrijven die goede rendementen maken, het behoeft dan ook geen betoog dat het mkb een aantrekkelijk alternatief is voor een investeerder.

Waar zijn de investeerders?

Cijfers van het CBS laten zien dat de spaartegoeden de afgelopen jaren sterk zijn gestegen. Dat er ruim € 320 miljard aan spaartegoeden is betekent dat er voldoende middelen voor participaties beschikbaar zou moeten zijn. Waar dit geld is, en wie bereid is om dit te investeren is lastig te achterhalen. Vraag en aanbod weten niet van elkaars bestaan.

Wij pleiten voor een strak georganiseerd systeem voor investeringen in het grijze gebied. Het internet biedt volop mogelijkheden om aanvragen voor kapitaal te plaatsen, voor overnametrajecten blijken deze echter niet altijd even effectief. Voor overnametrajecten met een korte doorlooptijd is het wenselijk om potentiele investeerders gericht te kunnen benaderen. Daarnaast is het van belang dat het overnamedossier gewaarborgd blijft en niet in de “crowd” rondzweeft.

Een platform waarop investeerders samenkomen zou voor de MBI’er grote meerwaarde bieden: de verkoper ontvangt de koopsom, de MBI’er kan een transactie realiseren en de investeerder ontvangt een mooi rendement. De nieuwe werkelijkheid is dat (spaar)geld steeds meer zijn weg naar het mkb zal gaan vinden. Hoe dat precies zal gaan weten we nog niet, maar dat het gaat gebeuren is een feit. Investeerders vanaf € 250.000,- kunnen zich altijd bij Marktlink melden voor investeringskansen.

Marktlink